पोखरा १४, माघ। सर्लाही जिल्लाको सदरमुकाम मलङ्गवा नगरपालिकामा दादुराको संक्रमण तीव्र गतिमा फैलिएपछि स्वास्थ्य मन्त्रालयले आपतकालीन खोप अभियान सञ्चालन गरेको छ। गत २२ पुसमा मलङ्गवा नगरपालिका वडा नम्बर ३ का एक बालकमा पहिलो पटक दादुराको लक्षण देखिएको थियो, जसको नमुना परीक्षण गर्दा संक्रमण पुष्टि भएको थियो। हालसम्म यो संख्या २३ पुगिसकेको छ, जसमध्ये २२ जना संक्रमित बालबालिका मुस्लिम समुदायका रहेका छन्। स्वास्थ्य अधिकारीहरूका अनुसार पहिलो पटक एक मदरसामा अध्ययनरत विद्यार्थीमा संक्रमण देखिएको र त्यहीँबाट यो समुदायस्तरमा फैलिएको प्रारम्भिक निष्कर्ष निकालिएको छ। संक्रमण अहिले मलङ्गवाका वडा नम्बर २, ३, ४, ८, ९ र १० सम्म विस्तार भइसकेको छ, जसले गर्दा स्थानीय स्वास्थ्य प्रणालीमा उच्च सतर्कता अपनाइएको छ।
स्वास्थ्य मन्त्रालय अन्तर्गतको बालस्वास्थ्य तथा खोप शाखाका प्रमुख डा. अभियान गौतमका अनुसार यो प्रकोपको मुख्य कारण खोप नलगाउने प्रवृत्ति र केही महिनाअघि सीमावर्ती भारतीय क्षेत्रमा देखिएको दादुराको ‘आउटब्रेक’ सँग जोडिएको छ। मुस्लिम समुदायमा धार्मिक तथा सांस्कृतिक हिचकिचाहटका कारण विगतका नियमित खोप अभियानहरूमा धेरै बालबालिका छुटेका पाइएको छ। यसै तथ्यलाई मध्यनजर गर्दै सोमबारदेखि मलङ्गवामा ६ महिनादेखि १५ वर्षमुनिका करिब ८ हजार बालबालिकालाई लक्षित गरी खोप अभियान सुरु गरिएको छ। स्वास्थ्य टोलीले समुदायको विश्वास जित्न स्थानीय धर्मगुरु (मौलाना) हरूसँग प्रत्यक्ष संवाद र सचेतनाका कार्यक्रमहरू समेत सञ्चालन गरिरहेको छ।
दादुरा अत्यन्तै संक्रामक भाइरसका कारण हुने रोग हो, जसले निमोनिया, पखाला, अन्धोपन र मस्तिष्कमा गम्भीर संक्रमण जस्ता जटिलता निम्त्याउन सक्छ। वरिष्ठ बालरोग विशेषज्ञ डा. रामहरि चापागाईंका अनुसार एक संक्रमित व्यक्तिले कम्तीमा १८ जनासम्मलाई यो रोग सार्न सक्छ, जुन कोरोना भाइरसको तुलनामा निकै उच्च दर हो। चिकित्सकहरूले बालबालिकामा तीव्र ज्वरो आउने, नाकबाट पानी बग्ने, खोकी लाग्ने र शरीरमा राता बिमिराहरू देखिने जस्ता लक्षण देखिएमा तुरुन्तै आइसोलेसनमा राख्न र स्वास्थ्य संस्थामा लैजान सुझाव दिएका छन्। दादुराको कुनै निश्चित उपचार नभएकाले खोप नै यसबाट जोगिने एकमात्र प्रभावकारी उपाय हो। सरकारले यो संक्रमणलाई १८ जिल्लासम्म फैलन नदिन र समयमै नियन्त्रण गर्न विशेष निगरानी र प्रतिकार्यका कार्यहरूलाई तीव्रता दिएको छ।
